Uurka cusub waa mid ka mid ah isbeddellada ugu waaweyn ee ku dhaca jirka haweeneyda, waxaana lagu yaqaannaa inuu keeno dhowr calaamadood oo isugu jira kuwo jilicsan, kuwo muuqda, iyo kuwo mararka qaarkood la mid ah calaamadaha caadada.
Bilowga uurku mar walba ma aha mid si cad loo dareemo, waayo hormoonnada jirka oo is beddela ayaa saameeya sida calaamaduhu u soo baxaan. Qaar ka mid ah dumarka waxay dareemaan isbeddel degdeg ah, halka kuwa kale aysan waxba dareemin ilaa maalmo ama toddobaadyo ka dib.
Culimada caafimaadku waxay sheegeen in hormoonka hCG iyo hoormoonnada kale ee estrogen iyo progesterone ay yihiin kuwa ugu muhiimsan ee keena calaamadaha uurka ee hore. Sidaa darteed, fahamka astaamahan hore wuxuu siinayaa haweeneyda kalsooni iyo ogaal ku saabsan waxa ay ku jirto.
Calaamadaha Uurka Cusub
Caadada Oo Dib U Dhacda
Caadada oo dib u dhacda waa calaamada ugu caansan ee dumarka ku ogaadaan uur cusub. Haddii haweeneydu leedahay caado joogto ah oo mar walba iman jirtay, hal maalin ama laba oo dib u dhac ah ayaa astaan muujin karta in isbeddel uu jiro.
Si kastaba ha ahaatee, waxaa muhiim ah in la xasuusto in caadada ay dib u dhici karto sababo kale sida walwalka, daalka, ama isbeddel ku yimaadda jadwalka hurdada.
Naasaha Oo Bedela Dareenka
Naasaha oo adkaada, jilicsama ama xanuuna waa calaamad hore oo aad u badan. Tani waxay dhacdaa sababtoo ah estrogen iyo progesterone oo sare u kacaya marka uurku bilowdo.
Isbeddelkan wuxuu ka dhigi karaa naasaha kuwo dareen badan, xitaa dhar jilicsan ayaa noqon kara mid raaxo-darro leh.
Daal Badan
Daal xooggan oo aan sabab muuqata lahayn ayaa badanaa bilowda maalmaha ugu horreeya ee uurka. Hormoonka progesterone oo badan ayaa sababa hurdo badan iyo tamar yaraan.
Haweeneyda waxaa laga yaabaa inay dareento inay u baahan tahay inay seexato maalintii, taas oo caadi u ah bilowga uurka.
Lalabbo iyo Matag
Lalabbadu waa calaamad aad u caan ah, waxayna bilaaban kartaa inta u dhaxaysa 2 ilaa 6 toddobaad kadib bacriminta. Inkastoo ay dadku ugu yeeraan “morning sickness”, lalabbadu waxay dhici kartaa wakhti kasta—subax, duhur ama habeen. Qaar haween ah lalabbadu way u xoog badan tahay, halka kuwa kale ay si fudud oo aan dhib badnayn u dareemaan.
Kaadida Oo Badata
Kaadida oo batata ayaa ka dhalata hormoonnada uurka oo saameeya shaqada kilyaha iyo socodka dhiigga. Haweeneyda waxay bilaabi kartaa inay kaadido si ka badan sidii hore, gaar ahaan habeenkii.
Tani waa calaamad caadi u ah bilowga uurka, waxaana la dareemaa xataa ka hor inta caloosha aanay bilaabin inay muuqato.
Isbedelka Dareenka ( shucuurta )
Uurka hore waxaa sidoo kale lagu gartaa isbeddel degdeg ah oo ku yimaadda shucuurta. Mar ayay qoslaysaa, mar ayey dareemi kartaa murugo ama xanaaq fudud.
Hormoonnada oo si degdeg ah u kora ayaa saameeya habka maskaxdu u maareyso shucuurta, taas oo ka dhigaysa kala duwanaanshaha niyadda qayb caadi uga ah uurka hore.
Neceeb Cunto Ama Rabitaan Cunto (Cravings)
Haweeneydu waxay dareemi kartaa inay neceb tahay cuntooyin ay jecleyd ama inay si lama filaan ah u rabto cunto gaar ah.
Tusaale ahaan, waxaa laga yaabaa inay neceb tahay urka hilibka ama bunka, halka ay si gaar ah u rabto miro dhanaan ama cunto macaan. Tani waxay la xiriirtaa isbeddelka hormoonnada ee jirka ka socda.
Dhiig Bax beeranka (Implantation Bleeding)
Qaar ka mid ah haweenka waxay arkaan dhiig yar oo khafiif ah oo bunni ama casaan khafiif ah. Dhiig-baxan waxaa la yiraahdaa implantation bleeding, wuxuuna dhacaa marka embryo-ga uu ku xirmo gidaarka ilmo-galeenka. Badanaa wuxuu socdaa hal ama laba maalmood, waana mid ka duwan caadada caadiga ah.
Calaamadaha Aan Caadiga ahayn Ee U Baahan Taxadar
Inkasta oo calaamadaha kore ay caadi yihiin, haddana waxaa jira calaamado aan la iska indho tiri karin:
Xanuun Daran Xagga
CalooshaHaddii xanuunka caloosha uu noqdo mid xoog leh, gaar ahaan dhinac keliya, waxaa laga yaabaa inuu muujinayo uur meel halis ah ku dhacay (ectopic pregnancy). Tani waa xaalad caafimaad oo degdeg u baahan.
Dhiig Bax Badan
Dhiig badan oo leh finan ama xanuun ku weheliya waa calaamad u baahan in sida ugu dhaqsaha badan loo eego. Dhiig-bax khafiif ah waa caadi, laakiin dhiig badan ma aha.
Wareer Ama Madax Xanuun Joogto Ah
Wareer daran ama madax xanuun sii socda wuxuu u baahan yahay in si caafimaad loo eego, gaar ahaan haddii uu la socdo daal ama arag isbeddel.
Goorma Ayaa La Sameeyaa Baaritaanka Uurka cusub?
Baaritaanka kaadida ee guryaha lagu sameeyo wuxuu bixiyaa natiijo sax ah marka hormoonka hCG uu koro, taas oo badanaa dhici karta 1–2 maalmood kadib marka caadada la filayay ay seegto. Haddii baaritaanku noqdo taban (negative) laakiin calaamaduhu sii socdaan, waxaa fiican in maalmo kadib mar kale la sameeyo.Baaritaanka dhiigga ee xarunta caafimaadka waxaa lagu ogaan karaa uur xitaa ka hor inta caadadu dib u dhicin. Waa baaritaan aad u sax badan oo lagu cabbiro heerka hCG si faahfaahsan.
Maxaa Kale oo Hooyo Cusub Dan U ah?
- Marka calaamadaha uurka la dareemo, waxaa muhiim ah in haweeneydu:
Hesho hurdo ku filan oo tayadeedu fiican tahay - Cunto nafaqo leh ku dadaasho
- Cabto biyo badan maalintii
- Ka fogaato sigaarka, khamriga iyo waxyaabaha waxyeellada leh
- Qorsheyso booqashada dhakhtarka marka uurka la xaqiijiyo
Uurka cusub waa safar bilow ah oo u baahan dheellitirnaan iyo daryeel joogto ah. Lahaanshaha faham ku saabsan calaamadaha iyo waxa la filan karo waxay haweeneyda ka caawisaa inay u diyaar garowdo bilaha soo socda.
Calaamadaha uurka cusub waa kuwo kala duwan oo qof walba si gaar ah ugu soo baxa. Caadada oo dib u dhacda, naaso xanuuna, daal, lalabbo iyo kaadida oo batata ayaa ka mid ah calaamadaha ugu caansan. Si kastaba ha ahaatee, baaritaanka uurka ayaa ah habka kaliya ee lagu xaqiijin karo. Haddii calaamado aan caadi ahayn sida dhiig-bax badan ama xanuun xooggan la dareemo, waxaa muhiim ah in lala xiriiro xarunta caafimaadka.
Uurka bilowgiisu waa marxalad xasaasi ah oo u baahan daryeel, faham iyo dulqaad si safarka hooyanimadu u noqdo mid ammaan iyo kalsooni leh.